بهگزارش قدس آنلاین، دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده روز گذشته برای دیدار با شی جینپینگ، رئیس جمهوری چین وارد پکن شد. ترامپ اعلام کرده در این سفر قرار است با همتای چینی خود درباره موضوعات مهمی ازجمله جنگ ایران و تنگه هرمز گفتوگو کند. رئیس جمهوری ایالات متحده همچنین پیش از سفر به چین گفت از همتای چینی خواهد خواست درهای کشور را بهروی شرکتهای آمریکایی باز کند.در همین راستا جنسن هوانگ، رئیس انویدیا در توقفی در آلاسکا سوار بر هواپیمای ترامپ شد و ایلان ماسک از تسلا نیز با هواپیمای ریاست جمهوری به چین سفر کرد.
ترامپ پس از خروج از واشنگتن در رسانههای اجتماعی نوشت: «من از رئیس جمهور شی، رهبری با تمایز فوقالعاده، خواهم خواست چین را «باز کند» تا این افراد بااستعداد بتوانند جادوی خود را به کار بگیرند و به ارتقای جمهوری خلق به سطحی حتی بالاتر کمک کنند».
گروهی دیگر از مدیران ارشد اجرایی، ازجمله تیم کوک از اپل نیز برای این بازدید در پکن حضور خواهند داشت.
در چنین شرایطی سی ان ان در تحلیلی گفته است سفر پرمخاطره دونالد ترامپ به چین در این هفته، فرصتی تاریخی برای دو اقتصاد بزرگ جهان است تا روابط تجاری خود و لحن رقابتشان را از نو شکل دهند. اما برای رسیدن به آنجا، او و شی جین پینگ، رهبر چین، باید در دو روز ملاقات، اختلافات پیچیدهای را از فناوری، تجارت، مواد معدنی حیاتی و تایوان حل کنند؛ ملاقاتهایی که اکنون عمیقاً تحت الشعاع جنگ ایالات متحده با ایران قرار گرفته است.
این سفر، اولین سفر یک رئیس جمهور آمریکا به چین از زمان سفر ترامپ در سال ۲۰۱۷ است - اما این سفر در پسزمینهای کاملاً متفاوت انجام میشود.ترامپ و شی اکنون در دو جبهه مخالف چشمانداز ژئوپلیتیکیِ به طور فزایندهای متزلزل قرار دارند، به خصوص که ایران، شریک نزدیک چین، همچنان در برابر خواستههای واشنگتن برای پایان دادن به جنگ مقاومت میکند.
اوضاع آشفته اقتصاد ینگه دنیا
اقتصاد آمریکا در ماههای آوریل و مارس ۲۰۲۶ با شوکهای شدید و بیسابقهای مواجه شده است. به گزارش رویترز، شاخص قیمت تولیدکننده (PPI) در آوریل با افزایش ۱.۴درصدی ماهانه روبهرو شد که بزرگترین جهش ماهانه از اوایل ۲۰۲۲ (چهار سال اخیر) به شمار میرود. این شاخص در ۱۲ ماه منتهی به آوریل با جهش ۶ درصدی مواجه شد که بالاترین نرخ از دسامبر ۲۰۲۲ است.
همچنین سیانان در گزارشی گفته افزایش قیمت گاز و انرژی نقش غالب را داشته است؛ تنها جهش ۱۵.۶درصدی قیمت گاز حدود ۴۰ درصد از افزایش PPI را توضیح میدهد. اختلال گسترده در تنگه هرمز به دلیل جنگ با ایران، زنجیره تأمین جهانی را مختل کرده و منجر به کمبود شدید کالاهایی مانند کودهای شیمیایی، آلومینیوم، هلیوم و محصولات مصرفی روزمره شده است. این فشارها مستقیماً بر تولید، حملونقل، کشاورزی و صنایع وابسته تأثیر گذاشته است.شاخص قیمت مصرفکننده (CPI) نیز در آوریل به ۳.۸درصد سالانه رسید (بالاترین سطح از می ۲۰۲۳) و ماهانه ۰.۶درصد افزایش یافت. تورم هستهای (بدون غذا و انرژی) نیز شتاب گرفته است.
قیمت بنزین در آوریل ۵.۴درصد افزایش یافت (دومین جهش سریع پس از مارس)، قیمت برق با ۲.۱درصد رشد ماهانه (سریعترین در بیش از چهار سال اخیر) بالا رفت، مواد غذایی بهویژه میوه و سبزیجات تازه با ۲.۳درصد افزایش (بالاترین از ۲۰۱۰) و گوشت و محصولات پروتئینی گرانتر شدند. برای نخستین بار پس از آوریل ۲۰۲۳، رشد دستمزد واقعی آمریکاییها منفی شده و قدرت خرید خانوارها بهطور جدی کاهش یافته است.این فشارها بر بخشهای مختلف، از تولید صنعتی گرفته تا خانوارها و کشاورزی تأثیر گذاشته و نگرانیها از تداوم تورم، رکود احتمالی و کاهش مصرف را بهشدت افزایش داده است.
عواقب ورود ناآگاهانه به یک جنگ
این بحران اقتصادی مستقیماً ریشه در جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران دارد. اختلال جدی در صادرات نفت و عبور کشتیها از تنگه هرمز سبب شوک انرژی جهانی شده و تورم را به شکل گستردهای شعلهور کرده است.
ترامپ پیش از آغاز درگیریها تصور روشنی از عمق و دامنه این اثرات اقتصادی نداشت. او بهتازگی در اظهاراتی صریح اعلام کرده «جلوگیری از هستهای شدن ایران بر درد اقتصادی آمریکاییها ارجحیت دارد» و تأکید کرده «حتی ذرهای هم به وضعیت مالی آمریکاییها فکر نمیکنم. فقط یک چیز مهم است: ایران نباید سلاح هستهای داشته باشد».
این موضع با انتقادهای گستردهای همراه بوده، بهویژه از سوی برخی جمهوریخواهان که نگران شکستهای انتخاباتی در انتخابات میاندورهای نوامبر هستند.
به دنبال دستاوردسازی در چین
در چنین شرایطی ترامپ عازم چین شده (نشست با شی جینپینگ در ۱۴و۱۵ می) تا مگر بتواند دستاوردهایی قابل ارائه فراهم کرده تا این وضعیت آشفته را تا حدی توجیه کند.
اهداف اصلی شامل تمدید آتشبس تجاری شکننده، توافقات محدود در حوزه کشاورزی (مانند خرید سویا، گوشت گاو و محصولات کشاورزی آمریکا توسط چین)، سفارش هواپیماهای بوئینگ توسط شرکتهای چینی و احتمالاً درخواست کمک از پکن برای مهار تنشها و پایان دادن به جنگ ایران است.تحلیلگران تأکید دارند ترامپ اکنون بیش از چین به این دیدار نیاز دارد. او همراه با مدیرانی مانند ایلان ماسک (تسلا) و تیم کوک (اپل) — هرچند با هیئتی کوچکتر نسبت به گذشته — به پکن رفته تا تصویر ثبات جهانی و پیشرفت اقتصادی ارائه دهد. با این حال، انتظارات بسیار پایین است و بسیاری از کارشناسان معتقدند دستاوردها بیشتر جنبه ظاهری و صوری خواهند داشت و چین در موقعیت قویتری قرار دارد.
پازل لاینحل تنگه هرمز برای ترامپ
با وجود این تلاشها، دستیابی به پیروزی معنادار بسیار دشوار به نظر میرسد. تنگه هرمز به عنوان شریان حیاتی تأمین حدود ۲۰تا۳۰ درصد نفت خام جهان، همچنان نقطه ضعف اصلی است. ادامه ناامنی در این آبراه موجب اختلال مداوم در زنجیره تأمین انرژی و مواد اولیه شده و قیمتها را در سطوح بالا نگه میدارد. جنگ در خاورمیانه تضمین میکند این اختلالات برای ماههای آینده ادامه یابد و هیچ توافق موقتی با چین نمیتواند این متغیر ژئوپلیتیک کلیدی را حل کند.
اما آنچه واضح است اینکه راهکار وضعیت فعلی اقتصادی آمریکا و سیاسی جمهوریخواهان در چین و ماچین نیست. راهکار برونرفت از وضعیت فعلی مشخصاً در خاورمیانه است؛ وضعیتی که آمریکا امروز در آن گیر کرده، ریشه در اعتماد بیش از حد به سیاستهای اسرائیلمحور دارد. ترامپ و تیمش سرنوشت امنیتی اسرائیل را بر رفاه اقتصادی و معیشت مردم آمریکا اولویت دادند. حالا تورم بالا، کاهش قدرت خرید، نارضایتی گسترده (بیش از ۶۰درصد مخالف جنگ با ایران) و فشار بر خانوارها هزینه سنگینی است که آمریکاییها میپردازند.
تا زمانی که آمریکا حاضر به مهار اسرائیل در منطقه نباشد و اجازه دهد هر کاری را در منطقه انجام دهد، نمیتواند سرنوشت بهتری را برای مردم آمریکا رقم بزند. این انتخاب نه تنها اقتصاد را به چالش کشیده، بلکه موقعیت سیاسی ترامپ و حزب جمهوریخواه را نیز پیش از انتخابات تضعیف کرده است. جنگ با ایران بار دیگر نشان داد اولویتهای ژئوپلیتیک بدون محاسبه دقیق هزینههای اقتصادی و بدون کنترل متحدان، میتواند به بحران داخلی پایدار و طولانیمدت منجر شود.




نظر شما